Inzicht
De gemeente Deventer heeft in 2025 veel geld en energie geïnvesteerd in zowel de ruimtelijk fysieke projecten weg- en waterbeheer, ICT als in projecten op het gebied van sport en onderwijshuisvesting. Een illustratie van de ambitie die Deventer heeft om te zorgen voor een structureel goed, veilig, efficiënt, duurzaam en milieubewust leef-, woon-, werk- en verblijfmilieu voor haar burgers en passanten. Het realiseren van die voorzieningen en een structureel voortbestaan daarvan, leggen beslag op schaarse middelen op de middellange en lange planningshorizon. Om tegemoet te komen aan de wensen van de burger en het bestuur zijn keuzes gemaakt.
Op deze plaats in het jaarverslag wordt per programma en taakveld een integraal beeld gepresenteerd van de begrote en gerealiseerde investeringsuitgaven in 2025.
Wat zijn investeringen en wat niet?
Onder investeren wordt verstaan het vastleggen van vermogen in een object waarvan het nut zich over meerdere jaren uitstrekt.
De investeringen worden op de balans verantwoord. De lasten voortvloeiende uit de investeringen, zoals onderhoud, afschrijvingen, toegerekende rente, verzekeringen, behoren tot de jaarlijkse exploitatielasten.
Volgens de notitie Materiële Vaste Activa (januari 2020) van het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV) worden drie soorten investeringen onderscheiden:
- Investeringen met een economisch nut.
Investeringen hebben economisch nut als ze verhandelbaar zijn (er een markt voor is) en/of wanneer ze bijdragen aan het genereren van middelen. - Investeringen met een economisch nut, waarvoor ter bestrijding van de kosten een heffing kan worden geheven.
Bij investeringen met een economisch nut waarvoor een heffing kan worden geheven gaat het om investeringen in relatie tot rioolheffing en afvalstoffenheffing. Omdat deze heffingen maximaal kostendekkend mogen zijn, moeten ze apart op de balans gepresenteerd worden. - Investeringen in de openbare ruimte met een maatschappelijk nut.
Investeringen in water, wegen en pleinen kunnen worden gezien als investeringen in de openbare ruimte met een meerjarig maatschappelijk nut.
De gemeente Deventer maakt onderscheid in de volgende investeringsstromen:
Investering | Dekking | |
1 | Going concern | Reguliere begroting |
|---|---|---|
2 | Uitbreidingsinvesteringen | - Middelen zijn vrijgegeven |
3 | Voorportaal investeringen | Geen dekking, prioritering moet nog gemaakt worden |
4 | Strategische investeringsagenda (SIA) | Reserve groei van Deventer |
Going concern investeringen
De going concern investeringen vinden hun oorsprong in de reguliere bedrijfsvoering. Vanuit de behoefte of noodzaak om een bepaald product of dienst te blijven leveren, is het van belang dat een vervangingsinvestering wordt gepleegd. Going concern investeringen vinden hun oorsprong vanuit de bestaande dienstverlening. Uitgangspunt is dat deze worden gedekt vanuit de lopende begroting. Aan de going concern investeringen ligt een vervangingsschema ten grondslag. Voor het taakveld Verkeer en vervoer is dat bijvoorbeeld het MJOP MIND en voor rioleringen is dat het gemeentelijke rioleringsplan (GRP). Voor ICT is voor vervangingsinvesteringen een Roadmap opgesteld.
Uitbreidingsinvesteringen
Uitbreidingsinvesteringen komen voort uit nieuw beleid (producten en diensten) of uitbreiding van bestaand beleid. De behoefte aan een nieuw/verbeterd product of dienstverlening vertaalt zich in uitbreiding- of herontwikkelingsinvesteringen. Daarnaast kunnen deze investeringen voortkomen vanuit een locatie ontwikkeling (grondexploitatie) of uit het raads- en collegeprogramma. Voor deze investeringen zijn aanvullende middelen nodig (subsidies, heroverweging). Jaarlijks in de voorjaarsnota wordt een meerjarige investeringsplanning opgesteld. Met dit instrument wordt voor ieder investeringsinitiatief bepaald of er evenwicht is tussen ontwikkeling, beleid, programma en geld en wordt er een rangorde (prioritering) vastgesteld. Ook worden middelen in de meerjarenbegroting gereserveerd. Via een separaat raadsvoorstel worden deze middelen definitief vrijgegeven. Het is ook mogelijk dat een deel van de gereserveerde middelen via een kwartaalrapportage als een voorbereidingskrediet wordt vrijgegeven. In de jaarrekening komen alleen de uitbreidingsinvesteringen waarvoor middelen zijn vrijgegeven aan de orde.
Voorportaal investeringen
Veel ambities, projecten en wensen zijn opgenomen in het bestuursakkoord en de begroting. Daarnaast blijven verschillende majeure projecten en opgaven staan. Daarvoor zijn op dit moment geen middelen beschikbaar, omdat een andere prioritering is gemaakt. Deze investeringen komen daarom in de jaarrekening niet aan de orde.
Strategische investeringsagenda (SIA)
De Strategische Investeringsagenda (SIA) biedt een kader om toekomstige investeringen in de fysieke
leefomgeving te plannen, prioriteren en te financieren. Het doel is om strategische opgaven te
koppelen aan een solide financieel beleid, ondersteund door de bestemmingsreserve Groei van
Deventer. De strategische investeringsagenda vormt tevens de basis voor de gemeentelijke
cofinanciering bij subsidieaanvragen. Doordat de gemeente plannen maakt en daarvoor dekking
reserveert, kan de gemeente relatief eenvoudig inspelen op subsidiekansen wanneer deze zich
voordoen.
De strategische investeringsagenda is gericht op investeringen (>€1 miljoen) in de in de fysieke
leefomgeving en nieuwe grondexploitaties met een onrendabele top. Vervangingsinvesteringen en
bedrijfsvoering vallen buiten de scope. Jaarlijks, bij de perspectiefnota, wordt de strategische
investeringsagenda geactualiseerd.
Going concern investeringen
Per programma worden hieronder de going concern investeringen inclusief afwijkingen gepresenteerd.
(bedragen x €1.000) | |||||
Projectomschrijving | Programma | Taakveld | Begroting na wijziging | Rekening | Verschil |
|---|---|---|---|---|---|
ICT | Bedrijfsvoering | Overhead | 4.281 | 4.022 | 259 |
Facilitair | Bedrijfsvoering | Overhead | 1.068 | 325 | 743 |
Gemeentelijk rioleringsprogramma | Leefomgeving | Riolering | 12.167 | 3.380 | 8.787 |
Meerjarenonderhoudsprogramma (MJOP) | Leefomgeving | Verkeer en vervoer | 8.014 | 1.898 | 6.115 |
Totaal | 25.530 | 9.626 | 15.904 | ||
Toelichting
In totaal is er in 2025 circa 38% van het begrote bedrag geïnvesteerd in going concern activiteiten. Een groot aantal investeringen is in 2025 nog in voorbereiding en zal in 2026 worden uitgevoerd.
Uitbreidingsinvesteringen
Per programma worden hieronder de uitbreidingsinvesteringen inclusief afwijkingen gepresenteerd.
(bedragen x €1.000) | |||||
Projectomschrijving | Programma | Taakveld | Begroting na wijziging | Rekening | Verschil |
|---|---|---|---|---|---|
Aankoop zoutloods | Leefomgeving | Verkeer en vervoer | 170 | 15 | 155 |
Aanleg fietspad Oostermaatsdijk realisat | Leefomgeving | Beheer overige gebouwen en grond | 50 | 0 | 50 |
Aanpassing als gevolg van dienstregeleing busvervoer | Leefomgeving | Beheer overige gebouwen en grond | 252 | 150 | 102 |
AV Middelen IJsselzaal | Burger en Bestuur | Bestuur | 110 | 4 | 106 |
Brink garage - Rioolgemaal | Leefomgeving | Beheer overige gebouwen en grond | 227 | 0 | 227 |
E&W verbeterslagen Sluiscomplex | Leefomgeving | Verkeer en vervoer | 136 | 0 | 136 |
Facelift Enkdwarsstraat 5 | Jeugd en onderwijs | Onderwijshuisvesting | 101 | 25 | 75 |
Fietspaden Rembrandtkade / Vliegend Hert | Leefomgeving | Verkeer en vervoer | 115 | 114 | 1 |
Fietspaden Spanjaardsdijk | Leefomgeving | Verkeer en vervoer | 36 | 0 | 36 |
Fietsstructuur A-1 zone | Leefomgeving | Beheer overige gebouwen en grond | 421 | 303 | 118 |
Herinr. Brink Bathmen | Leefomgeving | Beheer overige gebouwen en grond | 1.933 | 56 | 1.877 |
Joh.v. Vlotenlaan - L.B.V - Realisatie | Leefomgeving | Verkeer en vervoer | 90 | 0 | 90 |
Koelinstallatie in Cultuurhuus Braakhekk | Meedoen | Samenkracht en burgerparticipatie | 65 | 0 | 65 |
Koerkampsweg | Leefomgeving | Verkeer en vervoer | 4 | 1 | 3 |
Lebuinuspleinen Nieuwe Markt | Leefomgeving | Beheer overige gebouwen en grond | 1.862 | 1.766 | 96 |
Luchtbehandelingssysteem Fermerie | Meedoen | Samenkracht en burgerparticipatie | 267 | 0 | 267 |
Nieuwbouw school VSO Deventer | Jeugd en onderwijs | Onderwijshuisvesting | 11.142 | 11.900 | -758 |
Nieuwbouw Sporthal Bathmen | Meedoen | Sportaccommodaties | 3.788 | 1.160 | 2.629 |
Omv. Langenbergerweg (strokenverh.) | Leefomgeving | Verkeer en vervoer | 30 | 0 | 30 |
Omvorm fietspad Hovenpad | Leefomgeving | Verkeer en vervoer | 104 | 35 | 69 |
Omvorm fietspad Schipbeekpad | Leefomgeving | Verkeer en vervoer | 24 | 14 | 10 |
Reconstr. Rotonde Roland Holstlaan | Leefomgeving | Verkeer en vervoer | 108 | 40 | 67 |
Reconstructie Hoge Hondstraat | Leefomgeving | Verkeer en vervoer | 251 | 93 | 158 |
Roessinksweg | Leefomgeving | Verkeer en vervoer | 26 | 0 | 26 |
Scheepvaartstraat 13 Bodenloods gevel | Economie en internationaal beleid | Cultureel erfgoed | 0 | 0 | 0 |
Milieubeheer | 41.672 | 2.284 | 39.388 | ||
Terrawijs: OLP- en meubilair | Jeugd en onderwijs | Onderwijshuisvesting | 79 | 78 | 1 |
Tijdelijke uitbreiding Kei13 | Jeugd en onderwijs | Onderwijshuisvesting | 0 | 0 | 0 |
Uitbreiding Melksterweide Fase 2 | Leefomgeving | Parkeren | 400 | 0 | 400 |
Vervanging houten bruggen | Leefomgeving | Verkeer en vervoer | 77 | 35 | 42 |
Vervangingsopgave OVL 2025 | Leefomgeving | Verkeer en vervoer | 553 | 34 | 519 |
Zonnewijzer 1e inrichting OLP | Jeugd en onderwijs | Onderwijshuisvesting | 26 | 26 | 0 |
Herstructureringen | Herstructurering en vastgoed | Beheer overige gebouwen en grond | 176 | -714 | 890 |
0 | 0 | Wonen en bouwen | 1.640 | 2.168 | -528 |
Nieuwbouw Sancta Maria Lettele | Jeugd en onderwijs | Onderwijshuisvesting | 2.684 | 29 | 2.655 |
Nieuwbouw School De Marke Zuid | Jeugd en onderwijs | Onderwijshuisvesting | 19.272 | 13.102 | 6.170 |
Nieuwbouw Zwaluwenburg | Jeugd en onderwijs | Onderwijshuisvesting | 826 | 247 | 579 |
Keizerstraat/Leeuwenbrug | Economie en internationaal beleid | Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie | 900 | 23 | 877 |
Semi-perm.uitbreiding De Zonnewijzer | Jeugd en onderwijs | Onderwijshuisvesting | 0 | 30 | -30 |
Renovatie De Rythmeen | Jeugd en onderwijs | Onderwijshuisvesting | 2.832 | 2.550 | 282 |
Nieuwbouw school Colmschaterenk | Jeugd en onderwijs | Onderwijshuisvesting | 0 | 0 | 0 |
Parkeerapparatuur Garages | Leefomgeving | Parkeren | 586 | 0 | 586 |
Investeringen buitensport | Meedoen | Sportaccommodaties | 4.487 | 2.939 | 1.548 |
Fietsparkeren Binnenstad | Leefomgeving | Verkeer en vervoer | 36 | 2 | 34 |
Totaal | 106.592 | 44.141 | 62.451 | ||
Toelichting
In totaal is er in 2024 circa 41% van het begrote bedrag geïnvesteerd in uitbreidingsactiviteiten. Een groot aantal investeringen is in 2025 nog in voorbereiding en zal in 2026 worden uitgevoerd.

